Bảo hiểm y tế (BHYT) và bảo hiểm xã hội (BHXH) là hai chính sách an sinh quan trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi khám chữa bệnh, ốm đau, thai sản, thất nghiệp và hưu trí của người dân. Tuy nhiên, trên thực tế, không ít người gặp phải các lỗi khi đóng, gia hạn hoặc tra cứu BHYT – BHXH, dẫn đến việc bị gián đoạn quyền lợi hoặc mất nhiều thời gian xử lý.
Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn nhận diện 10 lỗi thường gặp nhất khi đóng BHYT – BHXH, đồng thời hướng dẫn cách khắc phục hiệu quả ngay tại nhà, đơn giản và dễ thực hiện.
1. Đã đóng tiền nhưng hệ thống BHYT – BHXH chưa cập nhật
Nguyên nhân phổ biến
- Thanh toán qua ngân hàng hoặc ví điện tử nhưng giao dịch xử lý chậm
- Đóng tiền vào thời điểm cao điểm (cuối tháng, cuối năm)
- Lỗi đồng bộ dữ liệu giữa ngân hàng và cơ quan BHXH
Cách khắc phục tại nhà
- Kiểm tra lại lịch sử giao dịch ngân hàng hoặc ứng dụng thanh toán
- Giữ lại hóa đơn, biên lai hoặc ảnh chụp màn hình giao dịch
- Theo dõi trạng thái trên ứng dụng VssID hoặc Cổng Dịch vụ công BHXH
- Nếu sau 3–5 ngày vẫn chưa cập nhật, liên hệ tổng đài BHXH để được hỗ trợ đối soát
2. Nhập sai mã số BHXH khi đóng tiền
Nguyên nhân
- Nhập thiếu số hoặc nhầm mã của người khác
- Sử dụng mã BHXH cũ, chưa đồng bộ với CCCD
Cách khắc phục
- Tra cứu chính xác mã số BHXH trên VssID hoặc website BHXH
- Gửi yêu cầu điều chỉnh thông tin nếu đã đóng nhầm
- Trong trường hợp đóng sai mã, tiền vẫn có thể được điều chỉnh về đúng tài khoản BHXH
3. Đóng trùng BHYT – BHXH nhưng không biết để hoàn tiền
Nguyên nhân
- Vừa đóng BHYT hộ gia đình, vừa được công ty đóng
- Chuyển nơi làm việc nhưng chưa báo giảm BHXH kịp thời
Cách khắc phục
- Chuẩn bị hồ sơ đề nghị hoàn trả tiền đóng trùng
- Nộp online qua Cổng Dịch vụ công BHXH hoặc trực tiếp tại cơ quan BHXH
- Thời gian xử lý thường từ 10–15 ngày làm việc
4. Quên gia hạn BHYT khiến thẻ hết hạn
Nguyên nhân
- Không để ý thời hạn thẻ BHYT
- Nhầm tưởng thẻ sẽ tự động gia hạn
Cách khắc phục
- Thường xuyên kiểm tra hạn sử dụng trên VssID
- Đặt lịch nhắc gia hạn trước ít nhất 1 tháng
- Gia hạn BHYT online để tránh quên và tiết kiệm thời gian
5. Đóng BHYT – BHXH sai hình thức tham gia
Nguyên nhân
- Nhầm lẫn giữa BHXH bắt buộc và BHXH tự nguyện
- Không cập nhật tình trạng việc làm (đã nghỉ việc nhưng vẫn đóng sai đối tượng)
Cách khắc phục
- Xác định rõ mình thuộc nhóm đối tượng nào theo quy định
- Liên hệ BHXH để chuyển đổi hình thức tham gia cho đúng
- Tránh đóng sai kéo dài vì có thể ảnh hưởng đến quyền lợi lâu dài
6. Thông tin cá nhân trên BHYT – BHXH bị sai
Nguyên nhân
- Sai họ tên, ngày sinh, số CCCD
- Chưa cập nhật thông tin mới sau khi thay đổi giấy tờ tùy thân
Cách khắc phục
- Kiểm tra thông tin cá nhân trên VssID
- Nộp tờ khai điều chỉnh thông tin (TK1-TS) online
- Sau khi chỉnh sửa, thông tin sẽ được cập nhật đồng bộ trên hệ thống
7. Chọn mức đóng BHXH tự nguyện không phù hợp
Nguyên nhân
- Chọn mức đóng quá cao so với thu nhập
- Không hiểu rõ mối liên hệ giữa mức đóng và quyền lợi hưởng
Cách khắc phục
- Tính toán thu nhập thực tế để chọn mức đóng hợp lý
- Có thể điều chỉnh mức đóng cho kỳ tiếp theo
- Tham khảo tư vấn từ cơ quan BHXH hoặc nguồn thông tin chính thống
8. Thanh toán BHYT – BHXH online bị lỗi
Nguyên nhân
- Mạng internet không ổn định
- Lỗi ứng dụng hoặc hệ thống ngân hàng
- Thoát trang khi giao dịch chưa hoàn tất
Cách khắc phục
- Không vội thanh toán lại khi chưa kiểm tra trạng thái
- Kiểm tra lịch sử giao dịch ngân hàng
- Gọi tổng đài ngân hàng hoặc BHXH để xác minh
9. Không tra cứu được quá trình đóng BHXH
Nguyên nhân
- Chưa đăng ký hoặc chưa xác thực tài khoản VssID
- Thông tin cá nhân chưa được đồng bộ
Cách khắc phục
- Đăng ký và xác thực tài khoản VssID đầy đủ
- Kiểm tra và cập nhật thông tin cá nhân
- Gửi yêu cầu bổ sung quá trình đóng nếu phát hiện thiếu dữ liệu
10. Không lưu giữ chứng từ đóng BHYT – BHXH
Nguyên nhân
- Chủ quan, nghĩ rằng hệ thống sẽ tự lưu
- Thanh toán tiền mặt nhưng không lấy biên lai
Cách khắc phục
- Luôn lưu lại hóa đơn, biên lai hoặc ảnh chụp giao dịch
- Lưu trữ file điện tử trên điện thoại, email hoặc đám mây
- Đây là căn cứ quan trọng khi phát sinh tranh chấp hoặc sai sót
Kết luận
Các lỗi khi đóng BHYT – BHXH là tình trạng khá phổ biến và có thể xảy ra với bất kỳ ai. Tuy nhiên, nếu nắm rõ nguyên nhân và biết cách xử lý, bạn hoàn toàn có thể tự khắc phục tại nhà, tiết kiệm thời gian và đảm bảo quyền lợi lâu dài.
👉 Chủ động kiểm tra thông tin, đóng đúng – đủ – kịp thời và lưu giữ chứng từ sẽ giúp bạn an tâm hơn khi tham gia BHYT – BHXH.